{"id":37983,"date":"2026-06-08T08:02:21","date_gmt":"2026-06-08T08:02:21","guid":{"rendered":"https:\/\/daily24.pl.ua\/?p=37983"},"modified":"2026-06-08T08:02:21","modified_gmt":"2026-06-08T08:02:21","slug":"aleksander-kwasniewski-bez-rozlewu-krwi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/daily24.pl.ua\/?p=37983","title":{"rendered":"Aleksander Kwa\u015bniewski. Bez rozlewu krwi"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">odzin\u0119 po oblanym egzaminie na prawo jazdy odbieram telefon.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><a href=\"https:\/\/clck.mgid.com\/ghits\/27175948\/i\/62559314\/0\/pp\/1\/2?h=TuvBIq7ugvECie96E-QHAkCWUxdPGlW8GSG5A1akQigSWqYkFprS967opiatRVpx2BIsCoEg9scOvuzFWlpNAhncX3vV9Xu0_zL5tDipQkkdzDURk1InFT8wOC2GPBMU&amp;rid=4825b0d8-6310-11f1-b116-c4cbe1e8e6e2&amp;tt=Direct&amp;att=3&amp;pubsrcid=eyeo&amp;cpm=1&amp;iv=17&amp;ct=1&amp;gdprApplies=0&amp;st=240&amp;mp4=1&amp;h2=D_NQLOCk-PI2mMV05howDKKrXmXhNsLV058IOAGYVAUwvubbm54_OgLxUN-nlqnVk9h2fSKD29Gv-p8K92e6Bw**&amp;k=1917150fc*f!fZwmQGuEfZwmQK.AfYjMwMjY2NGM0OTUwOTE2NzY2ZjYzNmIwNmFmYzE2MWM%3DfNTkz*DE1Mw%3D%3Df!fNO2Bg%3Bf%24ff!ff%2C*f%2C*ffQf%3AfaHR0cHM6Ly9zdG9yeTI0LmJpei51Y%248%2FcD0yMjkwMiZmYmNsaWQ9%24XdZMnhqYXdTVFZhTmxl%24FJ1QTJGbGJR%24XhNQUJpY21sa0VURlFhVlZETjFGeGRFRkZkRUZGTlRWa2Mz%24jBZd1poY0hCZmFXUVFNakl5TURNNU1UYzRPREl3TURnNU1nQUJIdE9JbjJmMkFGMC1pT05VOTlJeEcyT2R2YW5iTm5YdWlFLUl2dlBGR0tRbGZBZDlqT3JsMDFEOHZEc3l*YWVtX1VFWU03eFl0Z1BlRWhEQktqZFVJQlE%3DffaHR0cHM6Ly9sLmZhY2Vib29rLmNvb%248%3Df%3AfNTkz*DgyMHw1Nzl8ODE1fMg%3D%3Df%3Bf!fcfMTI1*DIyM3w0Njd8MTQ4fYAfNgff!fTW96aWxsY%2481LjAgKFdpbmRvd3MgTlQgMTAuMDsgV2luNjQ7IHg2NCkgQXBwbGVXZWJLaXQvNTM3LjM2IChL%24FRNTCwgbGlrZ%24BHZWNrbykgQ2hyb21lLzE0OC4wLjAuMCBTYWZhcmkvNTM3LjM2fUERGVmlld2Vy*ENocm9tZVBERlZpZXdlcnxDaHJvbWl1bVBERlZpZXdlcnxNaWNyb3NvZnRFZGdlUERGVmlld2Vy*FdlYktpdGJ1aWx0LWluUERGf!fV2luMzI%3DfMjQwfMXw5MA%3D%3DfMTUzNnw4MTY%3DfdW5rbm93bnw0Z3wwf!f!fQf.QMV2%2BfCf*(-BPr&amp;crst=1780905702&amp;wrst=1780905714&amp;muid=p1bb2E8yx7f5\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\"><\/a><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Redaktor naczelny GQ Poland dzwoni.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Pyta, czy chcia\u0142bym zrobi\u0107 wywiad z prezydentem. Z kt\u00f3rym? Pytam. Z najlepszym.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Do tej pory nagrywa\u0142em osobiste komentarze o polityce, a tu nagle powa\u017cny wywiad, pierwszy w moim \u017cyciu, od razu dla presti\u017cowego magazynu i z takim rozm\u00f3wc\u0105. Spore ryzyko dla redakcji, skok na g\u0142\u0119bok\u0105 wod\u0119 dla mnie. \u201eMusz\u0119 to zrobi\u0107\u201d \u2013 odpowiedzia\u0142em. Nied\u0142ugo p\u00f3\u017aniej usiedli\u015bmy naprzeciwko siebie. Aleksander Kwa\u015bniewski i ja.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">On 10 lat pe\u0142ni\u0142 t\u0119 funkcj\u0119 i wci\u0105\u017c jest jedyny, kt\u00f3ry wygra\u0142 wybory prezydenckie w pierwszej turze i wzbudza\u0142 powszechny szacunek. I tak jest do dzi\u015b. Ja mam 18 lat i nie pami\u0119tam tej prezydentury. Nie by\u0142o mnie jeszcze na \u015bwiecie wtedy. Ale to w\u0142a\u015bnie ludzie tacy jak on stworzyli rzeczywisto\u015b\u0107, kt\u00f3r\u0105 odziedziczy\u0142o moje pokolenie.<br><br><strong>Panie prezydencie, jaki by\u0142 najwa\u017cniejszy dzie\u0144 w pana \u017cyciu?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kiedy to oceniam z perspektywy lat, chyba ten, kiedy si\u0119 o\u017ceni\u0142em. Z kolei zawodowo to wygrane wybory prezydenckie i wszystko, co nast\u0105pi\u0142o p\u00f3\u017aniej: inauguracja prezydencka, rozpocz\u0119cie pracy. To jest co\u015b zupe\u0142nie niepowtarzalnego.<br><br><strong>Czyli z perspektywy czasu ocenia pan, \u017ce to rodzina jest najwa\u017cniejsza?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tak. Uwa\u017cam, \u017ce rodzina jest potrzebna, tak\u017ce w dzia\u0142alno\u015bci, kt\u00f3r\u0105 ja prowadzi\u0142em, czyli politycznej. Polityka jest niezwykle stresuj\u0105ca, zmienna, nieprzewidywalna i ka\u017cdy potrzebuje sta\u0142ych punkt\u00f3w odniesienia. Takim punktem jest rodzina. Dzi\u0119ki rodzinie jest dok\u0105d wraca\u0107 i dzi\u0119ki niej mo\u017cna wys\u0142ucha\u0107 uczciwych opinii, a o takie nie jest \u0142atwo w \u017cyciu polityka. Bardzo sobie ceni\u0142em, \u017ce mog\u0142em wr\u00f3ci\u0107 do domu i us\u0142ysze\u0107, co s\u0105dz\u0105 o mojej pracy \u017cona i nastoletnia c\u00f3rka, kt\u00f3ra te\u017c mia\u0142a ju\u017c swoje zdanie. I cho\u0107 cz\u0119sto si\u0119 z nimi nie zgadza\u0142em, to jednak otrzymywa\u0142em powa\u017cny sygna\u0142, \u017ceby wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119 inny punkt widzenia. Uwa\u017cam, \u017ce polityk, kt\u00f3ry posiada ten rodzinny grunt, jest lepszym politykiem ni\u017c taki bez rodziny. I nie czyni\u0119 tu do nikogo \u017cadnej aluzji.<br><br><strong>Czterdzie\u015bci sze\u015b\u0107 lat ma\u0142\u017ce\u0144stwa oznacza, \u017ce za cztery lata prezydent Nawrocki pogratuluje wam z\u0142otych god\u00f3w.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zgodnie z ustaw\u0105 powinni\u015bmy otrzyma\u0107 odznaczenia za d\u0142ugie po\u017cycie ma\u0142\u017ce\u0144skie. Jednak prezydent Nawrocki prowadzi teraz bardzo swoist\u0105 polityk\u0119 odznaczeniow\u0105, jednych odznacza, innych nie chce, wi\u0119c \u017cadnej pewno\u015bci nie mam.<br><br><strong>Jako m\u0142ody m\u0119\u017cczyzna nie mia\u0142 pan zbyt wiele czasu dla rodziny.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Na pocz\u0105tku musia\u0142em powalczy\u0107 o moj\u0105 przysz\u0142\u0105 \u017con\u0119 \u2013&nbsp;mia\u0142a ch\u0142opaka, wi\u0119c nie by\u0142o to takie proste. Po\u015bwi\u0119ci\u0142em temu sporo czasu i wysi\u0142ku. P\u00f3\u017aniej, kiedy ju\u017c stali\u015bmy si\u0119 ma\u0142\u017ce\u0144stwem, przeprowadzili\u015bmy si\u0119 do Warszawy. Zacz\u0105\u0142em prac\u0119 zawodow\u0105, moja \u017cona r\u00f3wnie\u017c, wi\u0119c ze znalezieniem wolnego czasu bywa\u0142o r\u00f3\u017cnie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Uku\u0142em sobie tez\u0119, i\u017c udane ma\u0142\u017ce\u0144stwo polega na tym, \u017ce m\u0119\u017cczyzna nie narzuca si\u0119 ze swoj\u0105 obecno\u015bci\u0105. W latach&nbsp;80. rzeczywi\u015bcie ja si\u0119 zbytnio w domu sob\u0105 nie narzuca\u0142em. Mia\u0142em wiele obowi\u0105zk\u00f3w, ale stara\u0142em si\u0119 to odrobi\u0107 w okresie prezydentury. To by\u0142 czas, kiedy byli\u015bmy bardzo blisko. Mieszkali\u015bmy w pa\u0142acu, wyje\u017cd\u017cali\u015bmy wsp\u00f3lnie. Teraz to wszystko jest zupe\u0142nie naturalne. Jeste\u015bmy blisko, ale jednocze\u015bnie szanujemy pewne strefy wolno\u015bci, kt\u00f3re musi ka\u017cdy cz\u0142owiek mie\u0107, \u017ceby blisko\u015b\u0107 nie oznacza\u0142a \u201epressingu na ca\u0142ym boisku\u201d. Mamy przestrze\u0144 na w\u0142asne hobby i znajomo\u015bci. Ciesz\u0119 si\u0119, kiedy \u017cona wychodzi na spotkanie z kole\u017cankami, a ona nie ma pretensji, gdy ja ogl\u0105dam mecz pi\u0142ki no\u017cnej.<br><br><strong>Zyska\u0142 pan opini\u0119 polityka koncyliacyjnego, a ma\u0142\u017ce\u0144stwo to sztuka kompromisu. W \u017cyciu prywatnym kierowa\u0142 si\u0119 pan tymi samymi zasadami co w polityce?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kompromis to s\u0142owo, kt\u00f3re w Polsce ma nienajlepsze konotacje, a nies\u0142usznie. Kompromis kojarzy si\u0119 Polakom z czym\u015b zgni\u0142ym i niedobrym. A ja twierdz\u0119, \u017ce to jest fundamentalna warto\u015b\u0107, kt\u00f3ra umo\u017cliwi\u0142a ludzko\u015bci przetrwanie.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Gdyby\u015bmy wszyscy od pocz\u0105tku byli bezkompromisowi, to wyr\u017cn\u0119liby\u015bmy si\u0119 ju\u017c \u0142adnych par\u0119 tysi\u0119cy lat temu. Z lud\u017ami trzeba rozmawia\u0107. Trzeba zrozumie\u0107 drug\u0105 osob\u0119, jej interesy i wra\u017cliwo\u015b\u0107. Dopiero kiedy si\u0119 rozmawia, mo\u017cna zrozumie\u0107 odmienne racje. Jak si\u0119 rozumie r\u00f3\u017cne racje, pojawia si\u0119 przestrze\u0144 do porozumienia na rzecz wsp\u00f3lnego dobra. Kompromis w ma\u0142\u017ce\u0144stwie i polityce jest konieczny. Trzeba przywr\u00f3ci\u0107 jego znaczenie jako m\u0105dro\u015bci, a nie pora\u017cki.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\nhttps:\/\/youtube.com\/watch?v=xaj2lUPrd6Q%3Fsi%3DvDPfE6Lhr9-Vo99a\n<\/div><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Brakuje tej m\u0105dro\u015bci dzisiaj w Polsce?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Brakuje nie tylko w Polsce, lecz tak\u017ce na ca\u0142ym \u015bwiecie. Poszli\u015bmy w stron\u0119 walki i to jest bardzo niebezpieczne. My\u015blenie w kategoriach \u201ewszystko musi by\u0107 takie, jak chc\u0119, a kto uwa\u017ca inaczej, jest moim wrogiem\u201d polaryzuje spo\u0142ecze\u0144stwo i jest \u017ar\u00f3d\u0142em wielu konflikt\u00f3w. Od konflikt\u00f3w do wojen jest kr\u00f3tka droga.<br><br><strong>Uczestniczy\u0142 pan w obradach okr\u0105g\u0142ego sto\u0142u, kt\u00f3ry jest symbolem dialogu i kompromisu. Dzi\u015b moje pokolenie \u017cyje w \u015bwiecie, gdzie kompromis to oznaka s\u0142abo\u015bci. Czy tak\u0105 Polsk\u0119 chcia\u0142 nam pan zostawi\u0107?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nie, ale mam nadziej\u0119, \u017ce jeszcze si\u0119 wszyscy ockniemy. Okr\u0105g\u0142y st\u00f3\u0142 doprowadzi\u0142 do rzeczy nies\u0142ychanej. Dla pa\u0144skiego pokolenia to prehistoria. Wtedy przez dwa miesi\u0105ce, bez rozlewu krwi, drog\u0105 ewolucyjn\u0105, doprowadzili\u015bmy do prawdziwej rewolucji, kt\u00f3ra zmieni\u0142a ustr\u00f3j polityczny, przynios\u0142a Polsce suwerenno\u015b\u0107, zmieni\u0142a system gospodarczy, bo stali\u015bmy si\u0119 gospodark\u0105 wolnorynkow\u0105, w czego konsekwencji weszli\u015bmy do Unii Europejskiej. I to wszystko uda\u0142o si\u0119 bez jednego wystrza\u0142u.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Teraz po latach m\u00f3wi si\u0119, \u017ce ile\u015b tam rzeczy mo\u017cna by\u0142o zrobi\u0107 lepiej. Naturalnie, mo\u017cna by\u0142o, tylko \u017ce wtedy nikt z nas tego nie wiedzia\u0142. Byli\u015bmy przecie\u017c pionierami. Pierwsi w \u015bwiecie zdobyli\u015bmy si\u0119 na taki eksperyment. To jest metoda warta powtarzania od czasu do czasu. Dzisiaj w obliczu polaryzacji, kt\u00f3rej nie potrafimy przezwyci\u0119\u017cy\u0107, znowu pojawi\u0142a si\u0119 na to przestrze\u0144, zn\u00f3w mogliby\u015bmy zorganizowa\u0107 okr\u0105g\u0142y st\u00f3\u0142 cho\u0107by po to, \u017ceby porozmawia\u0107 o wymiarze sprawiedliwo\u015bci.<br><br><strong>Co pan jako by\u0142y minister ds. m\u0142odzie\u017cy doradzi\u0142by politykom?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u017beby otworzyli parti\u0119 ukierunkowan\u0105 na m\u0142odych ludzi. To jest co\u015b nienormalnego, \u017ce ju\u017c od tylu dekad rz\u0105dz\u0105 nami ci sami, starsi politycy. Istniej\u0105 m\u0142odzie\u017cowe organizacje, NGOsy i bardzo bym zach\u0119ca\u0142, by tam otworzy\u0107 miejsce kontaktu z m\u0142odymi lud\u017ami. Nie powinno chodzi\u0107 o etykiety partyjne, tylko o problemy do rozwi\u0105zania. Zreszt\u0105 s\u0105 takie inicjatywy, niekt\u00f3re do\u015b\u0107 skrajne, np. ten ruch ekologiczny. Mo\u017ce niekoniecznie trzeba rozwi\u0105za\u0144 tak radykalnych, niekoniecznie od razu trzeba przykleja\u0107 si\u0119 do asfaltu, ale trzeba rozmawia\u0107 o wa\u017cnych problemach.<br><br><strong>Demografi\u0119 mamy tak\u0105, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 wyborc\u00f3w to s\u0105 ludzie po pi\u0119\u0107dziesi\u0105tce. Czy politykom op\u0142aca si\u0119 zainteresowanie m\u0142odzie\u017c\u0105?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Musi si\u0119 op\u0142aca\u0107. Ci, co maj\u0105 50 lat, za chwil\u0119 b\u0119d\u0105 mieli 70, jaka\u015b zmiana musi nast\u0119powa\u0107. Wsp\u00f3\u0142pracuj\u0119 blisko z Uzbekistanem, tam wyborc\u00f3w do 30. roku \u017cycia jest 60&nbsp;proc. Wi\u0119c oczywi\u015bcie ich g\u0142os i ich protesty znacz\u0105 du\u017co, du\u017co wi\u0119cej. W Polsce mamy za to tak\u0105 przewag\u0119, \u017ce m\u0142ode pokolenie jest dobrze wykszta\u0142cone, wi\u0119c ten jego g\u0142os jest wa\u017cny. Trzeba jedynie si\u0119 do niego przebi\u0107.<br><br><strong>W wyborach prezydenckich wyborcy do 21. roku \u017cycia zag\u0142osowali na Mentzena i Zandberga. Gdyby to zale\u017ca\u0142o od m\u0142odych, to w\u0142a\u015bnie ci dwaj znale\u017aliby si\u0119 w drugiej turze.&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">M\u0142odzi ludzie zawsze s\u0105 w kontrze wobec zastanego porz\u0105dku, wi\u0119c to nie jest \u017cadne zaskoczenie. Zawsze tak by\u0142o. Pytanie, jak d\u0142ugo te partie b\u0119d\u0105 utrzymywa\u0107 poparcie m\u0142odych ludzi i czy b\u0119d\u0105 reprezentowa\u0107 ich pogl\u0105dy. S\u0142ysz\u0119, \u017ce m\u0142ode kobiety g\u0142osuj\u0105 na Mentzena i na Konfederacj\u0119, chocia\u017c te ugrupowania propaguj\u0105 taki model rodziny, w kt\u00f3rym kobieta rodzi mn\u00f3stwo dzieci, nie odzywa si\u0119 zbyt cz\u0119sto i nie ma w\u0142asnych pieni\u0119dzy, tylko jest utrzymywana przez m\u0119\u017ca. Zastanawiam si\u0119, czy rzeczywi\u015bcie tym kobietom, m\u0142odym dziewczynom, kt\u00f3re sprzyjaj\u0105 Konfederacji, taki spos\u00f3b my\u015blenia odpowiada. Wydaje mi si\u0119, \u017ce nie.<br><br><strong>Na Konfederacj\u0119 g\u0142osuj\u0105 g\u0142\u00f3wnie m\u0142odzi m\u0119\u017cczy\u017ani. Co ich przyci\u0105ga do tej partii?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Maczyzm. \u015awiat jest dzi\u015b zagmatwany, wi\u0119c naturaln\u0105 potrzeb\u0105 jest poszukiwanie kogo\u015b, kto ma na wszystko gotow\u0105 odpowied\u017a. Przyk\u0142adem absolutnie skrajnym s\u0105 Stany Zjednoczone. Na fali populizmu zbudowa\u0142 swoj\u0105 pozycj\u0119 Donald Trump, kt\u00f3ry \u015bwietnie odnalaz\u0142 si\u0119 w serwowaniu ludziom prostych odpowiedzi na skomplikowane problemy. On jest od urodzenia samcem alfa i to si\u0119 ludziom podoba. Moim zdaniem to b\u0142\u0119dna droga. Je\u015bli kto\u015b m\u00f3wi, \u017ce zna wszystkie rozwi\u0105zania, to nie znaczy, \u017ce je zna, ale cz\u0119sto sam staje si\u0119 problemem.<img decoding=\"async\" alt=\"Prezydent Aleksander Kwa\u015bniewski w obiektywie Rafa\u0142a Milacha\" src=\"https:\/\/gq.pl\/uploads\/media\/991x\/03\/158203-3000x2000_kwasniewski_2.webp?v=1-0\" height=\"400px\" width=\"100%\"><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Prezydent Aleksander Kwa\u015bniewskiAutor zdj\u0119cia: Rafa\u0142 Milach<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Gdyby dzisiaj by\u0142 pan znowu m\u0142odym ch\u0142opakiem, wszed\u0142by pan do polityki?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Pewnie tak. Nie oceniam \u015bwiata polityki a\u017c tak \u017ale, \u017cebym uznawa\u0142, \u017ce ca\u0142e moje \u017cycie nie mia\u0142o sensu. Polityka jest interesuj\u0105ca i mo\u017ce przynie\u015b\u0107 realn\u0105 sprawczo\u015b\u0107. Nie wykluczam, \u017ce gdybym dzisiaj mia\u0142 ponownie 20 lat \u2013 szkoda, \u017ce tego nie da si\u0119 zrobi\u0107 \u2013 wszed\u0142bym do tego \u015bwiata.<br><br><strong>Gdyby jednak da\u0142o si\u0119 to zrobi\u0107, jakie by\u0142yby pa\u0144skie \u017cyciowe i polityczne wybory?&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Moje \u017cycie jest wyj\u0105tkowo udane. Osi\u0105gn\u0105\u0142em niezwykle du\u017co zar\u00f3wno w \u017cyciu prywatnym, jak i polityce. Zdoby\u0142em szacunek w\u015br\u00f3d ludzi, kt\u00f3rym ciesz\u0119 si\u0119 do dzisiaj. Gdy zastanawiam si\u0119, co m\u00f3g\u0142bym zmieni\u0107, to obawiam si\u0119, \u017ce na moje pretensje czy \u017cale pan B\u00f3g \u2013 zak\u0142adaj\u0105c, \u017ce tam na g\u00f3rze jest \u2013 powiedzia\u0142by po prostu: \u201eCh\u0142opie, co ty narzekasz, tobie si\u0119 akurat wszystko uda\u0142o\u201d. Mia\u0142em oczywi\u015bcie kilka zakr\u0119t\u00f3w, kiedy \u017cycie mog\u0142o potoczy\u0107 si\u0119 inaczej.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W \u201ePrzypadku\u201d Kie\u015blowskiego m\u0142ody Linda gra bohatera, kt\u00f3rego losy uk\u0142adaj\u0105 si\u0119 zupe\u0142nie inaczej w zale\u017cno\u015bci od tego, czy wsiada do poci\u0105gu, czy jednak si\u0119 sp\u00f3\u017ania. Ja te\u017c mia\u0142em kilka takich moment\u00f3w. M\u00f3j wuj, kt\u00f3ry zmar\u0142 w tym roku, do\u017cywaj\u0105c 102 lat, by\u0142 wybitnym architektem i bardzo chcia\u0142, \u017cebym poszed\u0142 w jego \u015blady. Podj\u0105\u0142em wi\u0119c pewne wysi\u0142ki, uczy\u0142em si\u0119 rysunku, zdawa\u0142em na architektur\u0119 na Politechnice Gda\u0144skiej, ale na szcz\u0119\u015bcie rysowa\u0142em chyba nienajlepiej i nie dosta\u0142em si\u0119. Czy by\u0142bym dobrym architektem? Trudno powiedzie\u0107. W jakim\u015b sensie architektem i tak zosta\u0142em, bo polityka to te\u017c jest jaki\u015b rodzaj architektury, tylko w innym wymiarze.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Drugi taki moment nadszed\u0142, kiedy w 1976 roku wyjecha\u0142em do Stan\u00f3w Zjednoczonych. Przewozili\u015bmy z koleg\u0105 samochody z jednego wybrze\u017ca na drugie. To by\u0142y trzy miesi\u0105ce, kt\u00f3re traktuj\u0119 jako wielki uniwersytet \u017cycia. To by\u0142 zreszt\u0105 najlepszy czas Ameryki, nigdy p\u00f3\u017aniej ju\u017c taka fajna nie by\u0142a. Mog\u0142em tam w\u00f3wczas zosta\u0107 na sta\u0142e. Jakby si\u0119 w\u00f3wczas potoczy\u0142o moje \u017cycie<br><br><strong>Prezydentem by pan nie zosta\u0142.&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zgodnie z ameryka\u0144sk\u0105 konstytucj\u0105 nie m\u00f3g\u0142bym.<br><br><strong>Dobrze pan wspomina t\u0119 podr\u00f3\u017c?&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Mieli\u015bmy po 21 lat, a typowy dla tego wieku brak wyobra\u017ani okaza\u0142 si\u0119 atutem, poniewa\u017c gdyby cz\u0142owiek wyobra\u017ca\u0142 sobie wszystkie problemy, to by si\u0119 nie odwa\u017cy\u0142. Polecieli\u015bmy do Nowego Jorku, znaj\u0105c tylko jeden adres na Greenpoincie, niezwykle smutnej wtedy dzielnicy. Kto\u015b nam powiedzia\u0142, \u017ce agencja ubezpieczeniowa szuka kierowc\u00f3w do odprowadzania samochod\u00f3w na d\u0142ugie dystanse. Trafili\u015bmy tam na przyzwoitych ludzi. Nie bali si\u0119 zaufa\u0107 ch\u0142opakom z Polski.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Urz\u0119dnik zapyta\u0142 nas tylko, czy w Polsce s\u0105 samochody, wi\u0119c obra\u017ceni odpowiedzieli\u015bmy, \u017ce naturalnie. Wtedy on zapyta\u0142, czy maj\u0105 automatyczn\u0105 skrzyni\u0119 bieg\u00f3w. Bezczelnie odpowiedzieli\u015bmy, \u017ce tak, cho\u0107 nigdy takiego samochodu nie widzieli\u015bmy na oczy. Trzecie pytanie dotyczy\u0142o trasy. Jak daleko mo\u017cemy pojecha\u0107. Spojrza\u0142em na map\u0119. Los Angeles! M\u00f3j kolega rzuci\u0142 si\u0119 na mnie: \u201eCo ci przysz\u0142o do g\u0142owy?\u201d. A ja na to, \u017ce na razie nie ma samochodu, wi\u0119c nie ma co si\u0119 przejmowa\u0107. Min\u0119\u0142y dwa dni, zadzwonili, \u017ce jest samoch\u00f3d z Long Island do Los Angeles.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Chcieli sprawdzi\u0107, jak prowadz\u0119, a ja nie mia\u0142em zielonego poj\u0119cia, jak dzia\u0142a automatyczna skrzynia. Ale patrz\u0119, s\u0105 tylko dwa peda\u0142y, my\u015bl\u0119: \u201eGaz, hamulec \u2013 \u0142atwizna\u201d. Ruszyli\u015bmy. Nie wiedzia\u0142em, co to jest naprawd\u0119 wspomaganie kierownicy. W Fiacie 125p mojego taty o takiej opcji mo\u017cna by\u0142o pomarzy\u0107. Doje\u017cd\u017cam do znaku \u201estop\u201d, naciskam hamulec, a w\u0142a\u015bciciel obiema r\u0119kami l\u0105duje na przedniej szybie! By\u0142em przekonany, \u017ce to koniec, ale okaza\u0142o si\u0119, \u017ce by\u0142 Esto\u0144czykiem i uzna\u0142, \u017ce Polakom trzeba da\u0107 szans\u0119.<br>I tak prowadzili\u015bmy samochody z jednego kra\u0144ca Ameryki na drugi. Odwiedzili\u015bmy ponad 30 stan\u00f3w, mimo \u017ce prawie nie m\u00f3wili\u015bmy po angielsku. W drodze uczyli\u015bmy si\u0119 j\u0119zyka. Wszystko zrobili\u015bmy na czas, nie by\u0142o \u017cadnych wypadk\u00f3w.<br><br><strong>\u017badnej rysy?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Absolutnie. Ameryka by\u0142a wtedy niezwykle przyjazna. Polska by\u0142a dla nich jakim\u015b egzotycznym krajem, nieznanym, ale byli dla nas bardzo otwarci. Zagadywali na stacjach benzynowych. Pytali, gdzie b\u0119dziemy nocowa\u0107. Bywa\u0142o, \u017ce spali\u015bmy w samochodzie, a oni wtedy zapraszali nas do siebie. Nakarmili, pozwolili zrobi\u0107 pranie i je wysuszy\u0107. To by\u0142o wielkie do\u015bwiadczenie samodzielno\u015bci i zaradno\u015bci. Niedawno byli\u015bmy z \u017con\u0105 w Nowym Jorku i Miami. M\u00f3wi\u0119 do \u017cony, \u017ce sam na siebie patrz\u0119 z podziwem, bo przecie\u017c my\u015bmy je\u017adzili po tym Nowym Jorku bez GPS. Mieli\u015bmy tylko papierow\u0105 map\u0119. Dzisiaj mia\u0142bym g\u0119si\u0105 sk\u00f3rk\u0119, wtedy brak wyobra\u017ani naprawd\u0119 by\u0142 nam pomoc\u0105.<img decoding=\"async\" alt=\"Aleksander Kwa\u015bniewski w sesji dla GQ Poland\" src=\"https:\/\/gq.pl\/uploads\/media\/991x\/04\/158204-2000x3000_kwasniewski_4.webp?v=1-0\" height=\"400px\" width=\"100%\"><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Aleksander Kwa\u015bniewski to jedyny prezydent III RP, kt\u00f3ry wygra\u0142 wybory w pierwszej turzeAutor zdj\u0119cia: Rafa\u0142 Milach<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Czy podr\u00f3\u017ce na Zach\u00f3d w czasach PRL o zamkni\u0119tych granicach zmieni\u0142y pa\u0144sk\u0105 perspektyw\u0119?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ogromnie. Nie spos\u00f3b by\u0142o p\u00f3\u017aniej wierzy\u0107 w t\u0119 propagand\u0119, \u017ce to Zwi\u0105zek Radziecki jest najlepszym modelem pa\u0144stwa, ani \u017ce realny socjalizm rozwi\u0105zuje ludzkie problemy. Widzieli\u015bmy, jak to wygl\u0105da w \u015bwiecie demokracji i wolnego rynku. W Londynie mieszka\u0142em u Polaka pracuj\u0105cego w fabryce Rovera. Mieszka\u0142 w bli\u017aniaku, mia\u0142 ogr\u00f3dek i samoch\u00f3d. Wiedzia\u0142em, na jaki standard \u017cycia m\u00f3g\u0142 wtedy liczy\u0107 robotnik w Polsce.<br><br><strong>Kiedy zrozumia\u0142 pan, \u017ce trzeba Polsk\u0119 liberalizowa\u0107?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Studiowa\u0142em na Uniwersytecie Gda\u0144skim, a miasta portowe s\u0105 bardzo otwarte, maj\u0105 kontakty ze \u015bwiatem. Moi profesorowie byli przekonani, \u017ce system wymaga zmian. Jedynym ograniczeniem by\u0142a geopolityka: Zwi\u0105zek Radziecki i blok wschodni. O reformowaniu mogli\u015bmy my\u015ble\u0107 tylko w tych w\u0105skich ramach.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"odzin\u0119 po oblanym egzaminie na prawo jazdy odbieram telefon. Redaktor naczelny GQ Poland dzwoni. Pyta, czy chcia\u0142bym zrobi\u0107 wywiad z prezydentem. Z kt\u00f3rym? \n<a class=\"moretag\" href=\"https:\/\/daily24.pl.ua\/?p=37983\"> [...]<\/a>","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-37983","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-blog"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37983","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=37983"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37983\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":37984,"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37983\/revisions\/37984"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=37983"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=37983"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=37983"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}