W wieku 100 lat zmar\u0142a Irena Pa\u015bnik, uczestniczka Powstania Warszawskiego i \u0142\u0105czniczka Pu\u0142ku \u201eBaszta\u201d. <\/p>\n\n\n\n
O jej \u015bmierci poinformowa\u0142 w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych prezydent Warszawy Rafa\u0142 Trzaskowski. <\/p>\n\n\n\n
Wojenne losy warszawianki, pe\u0142ne ucieczek i tajnych misji, dokumentuj\u0105 relacje zebrane w Archiwum Historii M\u00f3wionej.<\/p>\n\n\n\n
Przed wybuchem II wojny \u015bwiatowej Irena Pa\u015bnik<\/strong> mieszka\u0142a w Warszawie, gdzie uko\u0144czy\u0142a szko\u0142\u0119 powszechn\u0105. W 1939 roku jej ojczym zgin\u0105\u0142 podczas bombardowania. Jako pi\u0119tnastolatka podj\u0119\u0142a prac\u0119 w fabryce, co uchroni\u0142o j\u0105 przed wyw\u00f3zk\u0105 do Niemiec. Pod koniec 1942 roku wst\u0105pi\u0142a do konspiracji, przyjmuj\u0105c pseudonim \u201eMi\u0142a\u201d<\/strong>. Pocz\u0105tkowo przesz\u0142a kurs sanitarny, p\u00f3\u017aniej zaj\u0119\u0142a si\u0119 dystrybucj\u0105 podziemnej prasy. <\/p>\n\n\n\n \u201eW okre\u015blonych miejscach rzeczywi\u015bcie by\u0142y jakie\u015b pakieciki, kt\u00f3re bardzo cz\u0119sto przenosi\u0142am (…) Za ka\u017cdym razem by\u0142a inna skrytka\u201d \u2013 wspomina\u0142a w wywiadzie dla Archiwum Historii M\u00f3wionej. <\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n Podczas jednej z akcji zatrzyma\u0142 j\u0105 \u017candarm, jednak uda\u0142o jej si\u0119 unikn\u0105\u0107 rewizji.<\/p>\n\n\n\n Po wybuchu Powstania Warszawskiego \u0142\u0105czniczka s\u0142u\u017cy\u0142a w Pu\u0142ku \u201eBaszta\u201d na Mokotowie<\/strong>, dostarczaj\u0105c bro\u0144, meldunki i \u017cywno\u015b\u0107. Pomaga\u0142a te\u017c rannym ze Szpitala Ujazdowskiego. W po\u0142owie wrze\u015bnia 1944 roku znalaz\u0142a si\u0119 pod silnym ostrza\u0142em na rogu ulic Che\u0142mskiej i Belwederskiej, gdzie wok\u00f3\u0142 niej gin\u0119li ludzie. Os\u0142oni\u0142a w\u00f3wczas dw\u00f3ch rannych \u017co\u0142nierzy. <\/p>\n\n\n\n \u201eR\u0119koma wykopa\u0142am d\u00f3\u0142 i zrobi\u0142am co\u015b w rodzaju okopu. Tamci byli ranni (…) le\u017celi\u015bmy, dop\u00f3ki si\u0119 nie zrobi\u0142o ciemno\u201d \u2013 opisywa\u0142a tamten moment. <\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n Po zmroku zdo\u0142a\u0142a przeci\u0105gn\u0105\u0107 rannych przez ostrzeliwan\u0105 alej\u0119 Sobieskiego i przekaza\u0107 ich do punktu sanitarnego AK, co uratowa\u0142o im \u017cycie.<\/p>\n\n\n\n Pod koniec wrze\u015bnia Mokot\u00f3w skapitulowa\u0142, a Pa\u015bnik wmiesza\u0142a si\u0119 w kolumn\u0119 cywil\u00f3w ewakuowanych do Pruszkowa. Podczas marszu przez W\u0142ochy zbieg\u0142a wraz z trzema osobami i schroni\u0142a si\u0119 w Konstancinie. Tam zaanga\u017cowa\u0142a si\u0119 w pomoc uchod\u017acom z Warszawy, dla kt\u00f3rych wraz z W\u0142adys\u0142awem Pietrzakiem, pseudonim \u201ePrus\u201d<\/strong>, organizowa\u0142a fa\u0142szywe dokumenty to\u017csamo\u015bci. <\/p>\n\n\n\n Kenkarty powstawa\u0142y na bazie druk\u00f3w zdobytych na niemieckich posterunkach, a \u0142\u0105czniczka osobi\u015bcie je transportowa\u0142a, chroni\u0105c warszawiak\u00f3w przed aresztowaniami i wyw\u00f3zkami. <\/p>\n\n\n\n \u201eSpotykali mnie ludzie: \u00bbKenkarta\u00ab. M\u00f3wi\u0119: \u00bbNie mam wcale kenkarty\u00ab. \u2013 \u00bbNo to musisz zrobi\u0107\u00ab (…) I zn\u00f3w te kenkarty nosi\u0142am\u201d \u2013 wspomina\u0142a reakcje ocalonych.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n Irena Pa\u015bnik zmar\u0142a pod koniec czerwca 2026 roku<\/strong>, o czym we wpisie internetowym poinformowa\u0142 prezydent Warszawy Rafa\u0142 Trzaskowski<\/strong>. Samorz\u0105dowiec przekaza\u0142 wyrazy wdzi\u0119czno\u015bci stolicy za jej zas\u0142ugi i przypomnia\u0142, \u017ce w pa\u017adzierniku \u0142\u0105czniczka sko\u0144czy\u0142aby 101 lat<\/strong>. <\/p>\n\n\n\n \u201ePani Ireno, stolica zawsze b\u0119dzie Pani wdzi\u0119czna. Zawsze b\u0119dziemy o Pani pami\u0119ta\u0107\u201d \u2013 napisa\u0142 Rafa\u0142 Trzaskowski.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n Jej wojenn\u0105 s\u0142u\u017cb\u0119 formalnie zako\u0144czy\u0142 rozkaz o rozwi\u0105zaniu Armii Krajowej ze stycznia 1945 roku. Ostatnim powsta\u0144czym akcentem w jej relacji by\u0142 powr\u00f3t do zniszczonego miasta na oficjaln\u0105 defilad\u0119 wojskow\u0105. <\/p>\n\n\n\n \u201eJednego dnia przyszli\u015bmy z Konstancina, odebrali\u015bmy defilad\u0119 i wr\u00f3cili\u015bmy (…) p\u0142on\u0119\u0142a Marsza\u0142kowska po obydwu stronach\u201d \u2013 wspomina\u0142a ten moment. <\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n Pami\u0119\u0107 o jej czynach pozostaje zachowana w pa\u0144stwowych zbiorach historycznych.<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"W wieku 100 lat zmar\u0142a Irena Pa\u015bnik, uczestniczka Powstania Warszawskiego i \u0142\u0105czniczka Pu\u0142ku \u201eBaszta\u201d. O jej \u015bmierci poinformowa\u0142 w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych prezydent Warszawy \n [...]<\/a>","protected":false},"author":1,"featured_media":39297,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-39296","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blog"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/39296","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=39296"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/39296\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":39298,"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/39296\/revisions\/39298"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/39297"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=39296"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=39296"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=39296"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}\n
S\u0142u\u017cba w trakcie Powstania Warszawskiego<\/h2>\n\n\n\n
\n
Ucieczka z niewoli i produkcja dokument\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n
\n
Po\u017cegnanie bohaterki<\/h2>\n\n\n\n
\n
\n