{"id":6893,"date":"2025-01-29T09:48:30","date_gmt":"2025-01-29T09:48:30","guid":{"rendered":"https:\/\/daily24.pl.ua\/?p=6893"},"modified":"2025-01-29T09:48:30","modified_gmt":"2025-01-29T09:48:30","slug":"nie-zyje-david-lynch-tworca-miasteczka-twin-peaks-i-dzikosci-serca-mial-78-lat","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/daily24.pl.ua\/?p=6893","title":{"rendered":"Nie \u017cyje David Lynch. Tw\u00f3rca «Miasteczka Twin Peaks» i «Dziko\u015bci serca» mia\u0142 78 lat"},"content":{"rendered":"\n

Nie \u017cyje David Lynch \u2013 ameryka\u0144ski re\u017cyser, artysta wizualny i aktor, tw\u00f3rca kultowego «Miasteczka Twin Peaks» oraz takich film\u00f3w jak «Blue Velvet», «Dziko\u015b\u0107 serca», «Zagubiona autostrada» czy «Mulholland Drive». Mia\u0142 78 lat. Informacj\u0119 o jego \u015bmierci poda\u0142a rodzina w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych.<\/p>\n\n\n\n

Przypominamy odcinek programu Siedmiu wspania\u0142ych, w kt\u00f3rym Jakub Popielecki wybiera najlepsze sceny z filmografii re\u017cysera:<\/p>\n\n\n\n

Kim by\u0142 David Lynch? Pocz\u0105tki kariery<\/p>\n\n\n\n

David Lynch urodzi\u0142 si\u0119 20 stycznia 1946 roku Pod koniec lat 60. rozpocz\u0105\u0142 nauk\u0119 na Pennsylvania Academy od the Fine Arts, gdzie zrealizowa\u0142 swoje pierwsze kr\u00f3tkie metra\u017ce \u2013 «Sze\u015bciu m\u0119\u017cczyzn, kt\u00f3rym robi si\u0119 niedobrze» i «Alfabet». Zainteresowanie filmem postanowi\u0142 rozwija\u0107 w Ameryka\u0144skim Instytucie Filmowym, gdzie nakr\u0119ci\u0142 m.in. «Babci\u0119». Jego pe\u0142nometra\u017cowym debiutem by\u0142a surrealistyczna «G\u0142owa do wycierania». Za spraw\u0105 Bena Barenholtza, dystrybutora i mi\u0142o\u015bnika kina niezale\u017cnego, dzie\u0142o zyska\u0142o grono wiernych fan\u00f3w jako tzw. midnight movie.<\/p>\n\n\n\n

Uznanie przyni\u00f3s\u0142 Davidowi Lynchowi ju\u017c jego drugi film, czyli «Cz\u0142owiek s\u0142o\u0144» \u2013 rozgrywaj\u0105cy si\u0119 w wiktoria\u0144skiej Anglii dramat opowiadaj\u0105cy o cierpi\u0105cym na rzadk\u0105 chorob\u0119 m\u0119\u017cczy\u017anie, kt\u00f3ry z cyrkowej klatki trafia na salony. Produkcja walczy\u0142a o najwa\u017cniejsze nagrody, m.in. Oscary czy Z\u0142ote Globy. Jej sukces otworzy\u0142 m\u0142odemu tw\u00f3rcy drog\u0119 do wysokobud\u017cetowych projekt\u00f3w. Prac\u0119 na planie «Diuny» \u2013 adaptacji powie\u015bci Franka Herberta \u2013 wspomina\u0142 jednak jako koszmar. Brak wolno\u015bci artystycznej i kolejne kompromisy, na jakie musia\u0142 si\u0119 godzi\u0107 we wsp\u00f3\u0142pracy z producentem Dino de Laurentiisem, odbi\u0142y si\u0119 na jako\u015bci dzie\u0142a. Ponios\u0142o ono zar\u00f3wno finansow\u0105, jak i artystyczn\u0105 kl\u0119sk\u0119 i skutecznie zniech\u0119ci\u0142o Davida Lyncha do podejmowania podobnych wyzwa\u0144 w przysz\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Najwa\u017cniejsze dzie\u0142a Davida Lyncha<\/p>\n\n\n\n

David Lynch zostanie zapami\u0119tany jako jeden z najwi\u0119kszych ekscentryk\u00f3w w historii kina. Krytykowa\u0142 mit ameryka\u0144skich przedmie\u015b\u0107 («Blue Velvet»), jego filmy zasiedla\u0142y sobowt\u00f3ry («Zagubiona autostrada», «Mulholland Drive»), a zaburzony porz\u0105dek temporalny («Inland Empire'») nie u\u0142atwia\u0142 odbioru jego dzie\u0142. Przypominamy odcinek programu Na skr\u00f3ty, w kt\u00f3rym Jakub Popielecki opowiada o jednym z najs\u0142ynniejszych film\u00f3w re\u017cysera \u2013 b\u0119d\u0105c\u0105 kwintesencj\u0105 jego stylu «Zagubionej autostradzie».<\/p>\n\n\n\n

Najwi\u0119ksze uznanie przynios\u0142y Davidowi Lynchowi nagrodzone w Cannes «Dziko\u015b\u0107 serca» (Z\u0142ota Palma) i «Mulholland Drive» (nagroda dla najlepszego re\u017cysera) oraz wsp\u00f3\u0142tworzony z Markiem Frostem kultowy serial «Miasteczko Twin Peaks». Zagadka morderstwa Laury Palmer elektryzowa\u0142a widz\u00f3w na \u015bwiecie (podobno sam Michai\u0142 Gorbaczow mia\u0142 kontaktowa\u0107 si\u0119 w tej sprawie z prezydentem George’em Bushem). Lynch pracowa\u0142 przy serialu nie tylko jako scenarzysta i re\u017cyser, ale te\u017c wcieli\u0142 si\u0119 w jedn\u0105 z r\u00f3l \u2013 Gordona Cole’a, niedos\u0142ysz\u0105cego szefa agenta Dale’a Coopera (Kyle MacLachlan). Do tytu\u0142owego miasteczka powr\u00f3ci\u0142 jeszcze w filmowym prequelu «Twin Peaks: Ogniu, krocz ze mn\u0105» oraz nakr\u0119conej po latach serialowej kontynuacji. Na uwag\u0119 zas\u0142uguj\u0105 te\u017c zaskakuj\u0105co prosta «Prosta historia», b\u0119d\u0105cy cz\u0119\u015bci\u0105 dokumentu «Lumiere i sp\u00f3\u0142ka» segment «Premonition Following an Evil Deed» czy surrealistyczne «Kr\u00f3liki».<\/p>\n\n\n\n

Jako aktora zapami\u0119tamy Davida Lyncha m.in. z kr\u00f3tkometra\u017c\u00f3wki «Co zrobi\u0142 Jack?», a tak\u017ce komediodramatu «Szcz\u0119\u015bciarz», w kt\u00f3rym partnerowa\u0142 Harry’emu Deanowi Stantonowi, i «Fabelman\u00f3w» Stevena Spielberga.<\/p>\n\n\n\n

Inne projekty Davida Lyncha<\/p>\n\n\n\n

Przez ca\u0142\u0105 karier\u0119 David Lynch ch\u0119tnie realizowa\u0142 kr\u00f3tkie metra\u017ce. By\u0142y w\u015br\u00f3d nich zar\u00f3wno projekty artystyczne («DumbLand», «Absurda»), jak i komercyjne \u2013 reklamy (nakr\u0119cona dla Diora «Lady Blue Shanghai» z Marion Cotillard) czy teledyski («Shot in the Back of the Head» Moby’ego, «Sublime Eternal Love» Chrysty Bell, czyli agentki Tammy Preston z «Twin Peaks»). Du\u017c\u0105 popularno\u015bci\u0105 cieszy\u0142y si\u0119 te\u017c udost\u0119pniane przez niego na YouTubie prognozy pogody.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

David Lynch by\u0142 te\u017c bohaterem licznych dokument\u00f3w, m.in. «David Lynch, \u017cy\u0107 sztuk\u0105» Johna Nguyena i «Lynch\/Oz» Alexandre’a O. Philippe’a. W 2019 roku otrzyma\u0142 honorowego Oscara. Nagrod\u0119 za odwa\u017cne przekraczanie granic w d\u0105\u017ceniu do realizacji swojej wyj\u0105tkowej wizji filmowej wr\u0119czy\u0142o mu trio aktor\u00f3w, z kt\u00f3rymi pracowa\u0142 przy swoich najwa\u017cniejszych filmach: Isabella Rossellini, Laura Dern i Kyle MacLachlan.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Nie \u017cyje David Lynch \u2013 ameryka\u0144ski re\u017cyser, artysta wizualny i aktor, tw\u00f3rca kultowego «Miasteczka Twin Peaks» oraz takich film\u00f3w jak «Blue Velvet», «Dziko\u015b\u0107 \n [...]<\/a>","protected":false},"author":1,"featured_media":6894,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-6893","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blog"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6893","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6893"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6893\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6897,"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6893\/revisions\/6897"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/6894"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6893"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6893"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/daily24.pl.ua\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6893"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}