Prezes Trybunału Konstytucyjnego Bogdan Święczkowski w piśmie skierowanym do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka podtrzymał, że nie utrudnia objęcia obowiązków czterem osobom wybranym przez Sejm do TK w marcu. Jak wskazał, nie uznaje ich za sędziów Trybunału.
Spór o ślubowanie sędziów TK
13 marca Sejm wybrał sześcioro sędziów Trybunału Konstytucyjnego. Dwoje z nich — Magdalena Bentkowska i Dariusz Szostek — 1 kwietnia, na zaproszenie prezydenta Karola Nawrockiego, złożyło ślubowanie w Pałacu Prezydenckim. Kancelaria Prezydenta RP wskazywała wówczas, że sytuacja pozostałej czwórki jest analizowana ze względu na możliwe błędy proceduralne w Sejmie.
9 kwietnia w sejmowej Sali Kolumnowej czworo pozostałych wybranych sędziów — Anna Korwin-Piotrowska, Krystian Markiewicz, Maciej Taborowski i Marcin Dziurda — złożyło ślubowanie, deklarując, że czynią to „wobec prezydenta”. W tym samym czasie ponownie ślubowanie złożyli także Bentkowska i Szostek, a następnie wszyscy przekazali pisemne roty do Kancelarii Prezydenta RP.
Sędziowie Szostek i Bentkowska tego samego dnia objęli urzędy w Trybunale Konstytucyjnym. Prezes TK wskazał, że cztery pozostałe osoby nie mogły tego zrobić, ponieważ wydarzeń z 9 kwietnia w Sejmie nie można uznać za ślubowanie „wobec prezydenta”. Dzień później Krystian Markiewicz poinformował, że on i troje pozostałych sędziów złożyli wniosek do prezesa TK o umożliwienie im wykonywania obowiązków.
Na początku maja Europejski Trybunał Praw Człowieka wydał środek tymczasowy, zobowiązując Polskę do powstrzymania się od działań utrudniających objęcie i wykonywanie funkcji przez sędziów TK wybranych w marcu. Decyzja była następstwem skargi czterech osób niedopuszczonych do orzekania, zarejestrowanej jako sprawa Dziurda i inni przeciwko Polsce. Trybunał wyznaczył im termin na złożenie właściwej skargi do najbliższego wtorku.
Prezes TK skierował pismo do ETPCz
W poniedziałek na stronie Trybunału Konstytucyjnego poinformowano o skierowaniu przez prezesa TK pisma do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Bogdan Święczkowski odniósł się w nim m.in. do doniesień medialnych, z których ma wynikać, że polski rząd poinformował ETPCz, iż „skarżący złożyli ślubowanie i są sędziami TK”.
— Odpowiadając zatem bezpośrednio na wydane przez Europejski Trybunał Praw Człowieka (…) „zarządzenie tymczasowe” w sprawie Dziurda i inni p. Polsce, zmuszony jestem przedłożyć poniższą informację — stwierdził Prezes TK w piśmie z 28 maja.
Święczkowski ponownie podkreślił, że TK „nie utrudnia objęcia i wykonywania obowiązków sędziowskich przez skarżących”, ponieważ „nie są oni sędziami”. Dodał, że brak możliwości objęcia funkcji wynika z „nienawiązania stosunku służbowego sędziego” przez część osób wybranych przez Sejm w marcu.
Spór o status sędziów TK przed ETPCz i stanowisko stron
Czworo wybranych w marcu sędziów skierowało sprawę do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, który 5 maja wydał decyzję o zabezpieczeniu. Trybunał zobowiązał Polskę do przedstawienia informacji o sytuacji sędziów oraz wyznaczył termin na złożenie skargi do 2 czerwca.
W międzyczasie Święczkowski przekazał MSZ swoje stanowisko w związku z przygotowywaną informacją do ETPCz. Resort spraw zagranicznych poinformował natomiast, że w ocenie rządu cztery osoby są sędziami TK.
W piśmie do ETPCz prezes TK podkreślił, że sprawa dotyczy kwestii należącej do wyłącznej kompetencji Trybunału, a także wskazał na toczący się przed TK spór kompetencyjny dotyczący skutków wydarzeń z 9 kwietnia i procedury objęcia urzędu sędziego TK. Jego zdaniem wszczęcie tego postępowania zawiesza inne działania, a ślubowanie nie może zostać przyjęte do czasu rozstrzygnięcia sprawy.
Święczkowski zaznaczył również, że orzeczenia TK mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne, a więc muszą być respektowane przez wszystkie organy państwa, w tym także przez sam Trybunał.
